เจาะลึก 3 วันแห่งการ “ตื่นรู้” และ “ต่อยอด”: สรุปผลการสัมมนาการพัฒนาขีดความสามารถด้านไซเบอร์ของกองทัพเรือ ประจำปี 2569

สร็จสิ้นไปเป็นที่เรียบร้อยครับ สำหรับการสัมมนาเชิงปฏิบัติการครั้งสำคัญประจำปีของเหล่าทหารเรือไซเบอร์ ในหัวข้อ “การพัฒนาขีดความสามารถด้านไซเบอร์ของกองทัพเรือ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569” ณ ศูนย์สมุททานุภาพกองทัพเรือ จ.ชลบุรี ตลอด 3 วันเต็ม (14 – 16 ม.ค. 69) ที่ผ่านมา บรรยากาศเต็มไปด้วยการระดมสมองและการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ที่เข้มข้น เพื่อเตรียมพร้อมรับมือกับสงครามยุคใหม่ที่มองไม่เห็นตัวตน ผมขออาสาพาทุกท่านย้อนรอยไทม์ไลน์สำคัญตลอด 3 วันนี้ ก่อนจะไปเจาะลึกเนื้อหาการแถลงผลการสัมมนาที่เป็น “ไฮไลต์” สำคัญครับ

1. ปูพรมความรู้: ภาพรวมกิจกรรมตลอด 3 วัน การสัมมนาครั้งนี้ถูกออกแบบมาให้ครอบคลุมทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ เพื่อให้ผู้เข้าร่วมสัมมนาเห็นภาพรวมของภูมิทัศน์ความปลอดภัยไซเบอร์ยุคใหม่ ดังนี้ครับ:

  • วันที่ 1 (14 ม.ค. 69): เปิดโลกทัศน์ภัยคุกคาม
    • ช่วงเช้า: เริ่มต้นด้วยการทำความเข้าใจกลยุทธ์การป้องกันเชิงลึกผ่านกรอบแนวคิดระดับโลกอย่าง MITRE D3FEND ซึ่งเปรียบเสมือนคู่มือการตั้งรับทางเทคนิคที่ละเอียดและเป็นระบบ (อ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่: MITRE D3FEND: กลยุทธ์การป้องกันทางไซเบอร์สำหรับ ทร.)
    • ช่วงบ่าย: เจาะลึกหัวใจสำคัญของการรับมือเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ด้วย กระบวนการตอบสนองภัยคุกคามทางไซเบอร์ ตามมาตรฐาน NIST CSF Version 2.0 ที่ทันสมัยที่สุด (อ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่: NIST Cybersecurity Framework 2.0)
    • ช่วงเย็น: ตบท้ายด้วยข้อมูลลับเฉพาะเกี่ยวกับ “กลุ่มแฮกเกอร์ APT ที่สำคัญ” และบทเรียนจากสถานการณ์จริงใน “สถานการณ์ด้านไซเบอร์กรณีพิพาทตามแนวชายแดน” ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่าไซเบอร์ไม่ใช่เรื่องไกลตัวอีกต่อไป (อ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่: กลุ่มแฮกเกอร์ APT และสถานการณ์พิพาทแนวชายแดน)
  • วันที่ 2 (15 ม.ค. 69): ระดมสมองประลองความคิด
    • เป็นการแบ่งกลุ่มสัมมนาออกเป็น 4 กลุ่มย่อยตามความเชี่ยวชาญและภารกิจ เพื่อวิเคราะห์ปัญหาและหาทางออกร่วมกัน ได้แก่
      1. ลุ่มแนวทางการจัดทำกระบวนการตอบสนองภัยคุกคามทางไซเบอร์ (IRP)
      2. กลุ่มแนวทางการกำหนดเป้าหมายทางไซเบอร์ (Targeting)
      3. กลุ่มบทเรียนสงครามไซเบอร์ (Lessons Learned)
      4. กลุ่มจัดทำแบบฟอร์มตรวจสอบความมั่นคงปลอดภัย (Checklist) และร่างระเบียบปฏิบัติประจำ (รปจ.)
  • วันที่ 3 (16 ม.ค. 69): บทสรุปสู่อนาคต
    • เป็นวันที่แต่ละกลุ่มนำผลลัพธ์จากการระดมสมองมาแถลงต่อที่ประชุม เพื่อสังเคราะห์เป็นแนวทางปฏิบัติของกองทัพเรือต่อไป

2. เจาะลึกผลสัมมนา: 3 กุญแจสำคัญสู่ความแข็งแกร่งทางไซเบอร์

จากการระดมสมองของทั้ง 4 กลุ่ม ผมขอสรุปสาระสำคัญออกมาเป็น 3 ประเด็นหลักที่เปรียบเสมือน “อาวุธทางปัญญา” ใหม่ของพวกเรา ดังนี้ครับ:

1. ยกระดับมาตรฐานการตอบโต้ภัยคุกคาม (จากกลุ่มที่ 1) เป้าหมายคือการทำคู่มือการทำงาน (IRP) ให้เป็นสากลและรัดกุมยิ่งขึ้น โดยยึดตามมาตรฐาน NIST CSF 2.0

  • เพิ่มมิติ “การกำกับดูแล” (Govern): ไม่ใช่แค่แก้ปัญหาหน้างาน แต่ต้องมีการวางนโยบายที่ชัดเจนตั้งแต่ระดับบริหาร
  • ระบบตรวจสอบซ้ำ (QC): เสนอให้มีการทำ Quality Control รอบที่ 2 ก่อนปิดจบเคสทุกครั้ง เพื่อความมั่นใจว่าภัยคุกคามถูกกำจัดสิ้นซาก
  • บทลงโทษที่ชัดเจน: เพื่อป้องปรามความประมาทเลินเล่ออันนำมาซึ่งช่องโหว่ จึงเสนอให้มีมาตรการลงโทษทางวินัยสำหรับผู้ที่ละเมิดระเบียบความปลอดภัย

2. เปลี่ยนจาก “ตั้งรับ” เป็น “รุก” ด้วยการกำหนดเป้าหมาย (จากกลุ่มที่ 2) การรบทางไซเบอร์ไม่ได้มีแค่การถือโล่ แต่ต้องรู้จักการใช้ดาบเมื่อจำเป็น โดยเน้นการสร้างผลกระทบ (Effect-based Targeting)

  • การจัดลำดับความสำคัญเป้าหมาย: แบ่งเป้าหมายออกเป็น 3 ระดับ เพื่อให้เลือกโจมตีได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด:
    1. High Pay-off Target (HPT): เป้าหมาย “กำไรสูง” ที่ถ้าโจมตีถูกจังหวะ จะส่งผลดีต่อเราอย่างมหาศาล (Priority 1)
    2. High Value Target (HVT): เป้าหมาย “คุณค่าสูง” ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของขีดความสามารถข้าศึก (Priority 2)
    3. Essential Observation Target (EOT): เป้าหมายสนับสนุนที่ต้องเฝ้าระวัง (Priority 3)

3. ปิดช่องโหว่หน้างานด้วยเทคโนโลยีและวินัย (จากกลุ่มที่ 3 และ 4) เน้นการแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นจริงในการปฏิบัติงาน ทั้งเรื่องคนและอุปกรณ์

  • แก้ปัญหาคน: ลดภาระงานที่ทับซ้อน เพื่อให้เจ้าหน้าที่โฟกัสงานไซเบอร์ได้เต็มที่
  • เสริมเขี้ยวเล็บด้วย AI: เสนอให้นำ AI มาช่วยวิเคราะห์ภาพจากกล้องวงจรปิด และพัฒนาชุดเครื่องมือเคลื่อนที่ (Mobile Cyber Tools) สำหรับหน่วยปฏิบัติการพิเศษ
  • สร้างมาตรฐานเรือรบ: ริเริ่มแนวคิด “Checklist ก่อนออกเรือ” โดยถอดบทเรียนจากเรือรบสหรัฐฯ (เช่น USS Kidd) เพื่อให้มั่นใจว่าเรือรบของเราปลอดภัยทางไซเบอร์ก่อนออกปฏิบัติภารกิจ

3. บทสรุป: ความตระหนักรู้คือเกราะป้องกันที่ดีที่สุด

    การสัมมนาครั้งนี้ชี้ให้เห็นชัดเจนว่า “ภัยคุกคามทางไซเบอร์” ไม่ใช่เรื่องไกลตัว และทวีความรุนแรงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ ข้อมูลสถิติในช่วงความขัดแย้งชี้ว่าการโจมตีทางไซเบอร์พุ่งสูงขึ้นถึง 3 เท่า โดยรูปแบบยอดฮิตคือการระดมยิงเครือข่าย (DDoS) ให้ระบบล่ม และการปล่อยข้อมูลเท็จ (IO) เพื่อสร้างความสับสน สิ่งที่น่ากังวลคือมีการตรวจพบข้อมูลบัญชีผู้ใช้ (Username/Password) ของบุคลากรหลุดไปยัง Dark Web ซึ่งเป็นสัญญาณเตือนภัยระดับสีแดง ดังนั้น ผลลัพธ์จากการสัมมนานี้จึงไม่ใช่แค่เอกสารบนหิ้ง แต่คือแผนปฏิบัติการที่มุ่งเปลี่ยนกองทัพเรือจากผู้ตั้งรับ ให้เป็นผู้ที่มีความพร้อมในการตอบโต้ (Active Defense) และยกระดับขีดความสามารถสู่มาตรฐานสากล เพื่อปกป้องอธิปไตยบนโลกไซเบอร์ของชาติอย่างยั่งยืน


    4. ข้อเสนอแนะและข้อห่วงใยจากผู้บังคับบัญชา

    ในช่วงท้ายของการสัมมนา ผู้บังคับบัญชาได้ฝากข้อคิดเตือนใจที่สำคัญมากสำหรับการใช้ชีวิตในยุคดิจิทัล ซึ่งผมขอคัดเน้นๆ มาฝากทุกท่านครับ:

    1. ดูเยี่ยงกา แต่อย่าทำตาม: ท่านยกตัวอย่างกรณีศึกษาการจับกุมประธานาธิบดีเวเนซุเอลา ที่มีการใช้สงครามไซเบอร์นำการรบจริง โดยการตัดระบบไฟฟ้าและรบกวนสัญญาณ GPS จนเป็นอัมพาต นี่คือภาพจริงของสงครามยุคใหม่ที่เราต้องเตรียมรับมือ
    2. แอปฯ แชท คือจุดตาย: ขอให้หลีกเลี่ยงการส่งข้อมูลทางทหารหรือข้อมูลราชการผ่านแอปพลิเคชันสาธารณะอย่าง Line หรือ Gmail โดยเด็ดขาด เพราะไม่มีความปลอดภัยเพียงพอและเสี่ยงต่อการถูกดักจับข้อมูล
    3. ตัวตนออนไลน์คือเป้านิ่ง: ให้ระมัดระวังเรื่อง Personal Identification หรือข้อมูลระบุตัวตนบนโลกออนไลน์ เพราะข้าศึกสามารถใช้สิ่งเหล่านี้ในการติดตามความเคลื่อนไหวและระบุตำแหน่งของบุคคลสำคัญได้

    ขอให้ทุกท่านนำความรู้และข้อควรระวังเหล่านี้ไปปรับใช้ ทั้งในการทำงานและการใช้ชีวิตส่วนตัวครับ เพราะ “ความปลอดภัยไซเบอร์ เริ่มต้นที่ตัวเรา” ครับ

    สรุปสาระสำคัญการสัมมนาฯ: เจาะลึกกลุ่มแฮกเกอร์ระดับชาติ (APT) และสถานการณ์ไซเบอร์ตามแนวชายแดน

    ขอรายงานผลการเข้าร่วม “การสัมมนาพัฒนาขีดความสามารถด้านไซเบอร์ของกองทัพเรือ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569” ณ ศูนย์สมุททานุภาพกองทัพเรือ ซึ่งเนื้อหาในวันนี้มีความเข้มข้นและสำคัญต่อความมั่นคงของหน่วยงานเราเป็นอย่างยิ่งครับ

    ในช่วงเช้าที่ผ่านมา เราได้ทำความเข้าใจเกี่ยวกับกรอบแนวทางการป้องกันภัยคุกคาม (ท่านสามารถอ่านสรุปย้อนหลังได้ที่ MITRE D3FEND: ยุทธวิธีป้องกันภัยไซเบอร์สำหรับ ทร.) และแนวทางการจัดทำกระบวนการตอบสนองภัยคุกคาม (รายละเอียดที่ NIST Cybersecurity Framework 2.0) กันไปแล้ว

    สำหรับในส่วนถัดมา วิทยากรได้เจาะลึกในหัวข้อ “กลุ่มแฮกเกอร์ APT ที่สำคัญ” และ “สถานการณ์ด้านไซเบอร์กรณีพิพาทตามแนวชายแดน” ซึ่ง AdminTee ได้สรุปประเด็นสำคัญและเรียบเรียงใหม่เพื่อให้เข้าใจง่าย ดังนี้ครับ


    ภัยคุกคามระดับสูง (APT) และกรณีศึกษา

    จากการบรรยายโดยวิทยากร ทำให้เราเห็นภาพชัดเจนว่า “แฮกเกอร์” ในปัจจุบันไม่ได้มีเพียงแค่อาชญากรที่หวังเงินทอง แต่มีกลุ่มที่เป็นหน่วยปฏิบัติการลับของรัฐบาล ซึ่งเราเรียกว่า APT (Advanced Persistent Threat) โดยมีรายละเอียดที่น่าสนใจ ดังนี้ครับ

    1. นิยามและความแตกต่างของกลุ่ม APT กลุ่ม APT ถือเป็นภัยคุกคามระดับสูงสุด แตกต่างจากแฮกเกอร์ทั่วไปหรือมือสมัครเล่น (Script Kiddies) อย่างสิ้นเชิง โดยมีองค์ประกอบหลัก 3 ประการ คือ:

    • A – Advanced (ความก้าวหน้า): ใช้เครื่องมือเจาะระบบที่มีความซับซ้อนสูง และมักใช้ช่องโหว่ใหม่ที่ยังไม่มีการเปิดเผย (Zero-day)
    • P – Persistent (ความต่อเนื่อง): เน้นการฝังตัวอยู่ในระบบเป้าหมายอย่างเงียบเชียบเป็นเวลานาน (ระดับเดือนหรือปี) เพื่อดึงข้อมูลข่าวกรองอย่างต่อเนื่อง
    • T – Threat (ภัยคุกคาม): ได้รับการสนับสนุนจากรัฐบาล (State-sponsored) ทั้งด้านงบประมาณ กำลังพล และข้อมูลข่าวกรอง โดยมีเป้าหมายเพื่อความมั่นคงและการเมือง ไม่ใช่แค่เรื่องเงิน

    2. กลุ่มมหาอำนาจไซเบอร์และพฤติการณ์ ปัจจุบันมีกลุ่มปฏิบัติการหลักจาก 4 ประเทศที่มีบทบาทสำคัญ ได้แก่:

    • จีน: มุ่งเน้นการจารกรรมทรัพย์สินทางปัญญาและเทคโนโลยี เพื่อนำไปพัฒนาเศรษฐกิจและความแข็งแกร่งของประเทศตนเอง
    • รัสเซีย: เน้นปฏิบัติการสงครามข่าวสาร (Info War) และการทำลายล้างโครงสร้างพื้นฐานทางกายภาพ
    • อิหร่าน: เน้นการสอดแนมภูมิภาคและการจารกรรมข้อมูลเพื่อตอบโต้มาตรการคว่ำบาตร
    • เกาหลีเหนือ: มุ่งเน้นการโจมตีเพื่อหารายได้เข้าประเทศ เช่น การเจาะระบบธนาคารและการขโมยสกุลเงินดิจิทัล (Cryptocurrency

    3. กรณีศึกษาที่ส่งผลกระทบระดับโลก เพื่อให้เห็นภาพความรุนแรง วิทยากรได้ยกตัวอย่างเหตุการณ์จริงที่เกิดขึ้น

    • กรณี SolarWinds: แฮกเกอร์รัสเซียใช้วิธีโจมตีผ่านห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chain Attack) โดยฝังมัลแวร์มากับตัวอัปเดตซอฟต์แวร์ที่องค์กรเชื่อถือ ส่งผลกระทบต่อหน่วยงานกว่า 18,000 แห่งทั่วโลก
    • กรณี Ukraine Power Grid: การโจมตีโรงไฟฟ้าในยูเครนจนระบบล่ม ประชาชนกว่า 2 แสนคนไม่มีไฟฟ้าใช้ พร้อมทั้งโจมตีระบบ Call Center เพื่อตัดขาดการสื่อสาร
    • กรณี Stuxnet: มัลแวร์ตัวแรกของโลกที่ถูกสร้างมาเพื่อทำลายอุปกรณ์ทางกายภาพ โดยเจาะเข้าสู่โรงไฟฟ้านิวเคลียร์อิหร่านผ่าน USB Drive แม้ระบบนั้นจะไม่ได้เชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตก็ตาม

    สถานการณ์จำลอง: กรณีพิพาทตามแนวชายแดน

    นอกจาการเรียนรู้ทฤษฎีแล้ว การสัมมนายังได้จำลองสถานการณ์ความขัดแย้งบริเวณชายแดนไทย-กัมพูชา ที่ลุกลามจากความขัดแย้งทางทหารสู่สงครามไซเบอร์ สรุปประเด็นสำคัญได้ดังนี้

    1. รูปแบบการโจมตีที่พบ ฝ่ายตรงข้ามมีการระดมโจมตีทางไซเบอร์เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ โดยเน้น 3 รูปแบบหลัก

    • DDoS Attack: การระดมส่งข้อมูลเพื่อให้เว็บไซต์หน่วยงานล่ม (พบมากกว่า 50% ของการโจมตีทั้งหมด)
    • Defacement: การเจาะระบบเพื่อเปลี่ยนหน้าเว็บไซต์ สร้างความเสียหายต่อภาพลักษณ์
    • Credential Leak: การขโมยและปล่อยข้อมูลรหัสผ่านเจ้าหน้าที่สู่สาธารณะ

    2. การปฏิบัติการของกองทัพเรือ ทร. ได้ยกระดับการป้องกันโดยจัดตั้งชุดปฏิบัติการเชิงรับ (CPT) และชุดปฏิบัติการเชิงรุก (CCMT) ตัวอย่างการปฏิบัติการที่น่าสนใจ เช่น:

    • การใช้ข้อมูลจาก Open Source (เช่น Google Street View) ร่วมกับการสแกนหาช่องโหว่ของกล้อง CCTV ฝั่งตรงข้าม เพื่อระบุพิกัดทางกายภาพ
    • การวิเคราะห์ เสาสัญญาณสื่อสาร (Signal Tower) ในพื้นที่ยุทธศาสตร์ เพื่อวางแผนตัดระบบการสื่อสารของฐานปฏิบัติการฝั่งตรงข้าม ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการทำงานร่วมกันระหว่างปฏิบัติการไซเบอร์และการข่าว (Humint)

    บทสรุป

    การสัมมนาในครั้งนี้ชี้ให้เห็นว่า “สงครามไซเบอร์” ไม่ใช่เรื่องไกลตัว และไม่ได้จำกัดอยู่แค่หน้าจอคอมพิวเตอร์ แต่สามารถส่งผลกระทบต่อโลกกายภาพและความมั่นคงของชาติได้โดยตรง สิ่งสำคัญที่สุดคือการตระหนักรู้ของกำลังพลทุกนาย การรักษาความปลอดภัยบัญชีผู้ใช้งาน และการเปลี่ยนทัศนคติจากการ “ตั้งรับ” เป็นการ “ล่าเชิงรุก” (Threat Hunting) เพื่อให้เรารู้เท่าทันและเตรียมพร้อมรับมือภัยคุกคามในอนาคตได้อย่างมีประสิทธิภาพครับ AdminTee / ผู้แทน สปช.ทร.


    กลุ่ม Hacker APT ที่สำคัญ & สถานการณ์ด้านไซเบอร์กรณีพิพาทตามแนวชายแดน (19161 downloads )

    สรุปองค์ความรู้ด้านความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์: ก้าวทันภัยคุกคาม สู่การป้องกันที่ยั่งยืนของกองทัพเรือ

    สวัสดีครับเพื่อนข้าราชการกองทัพเรือทุกท่าน AdminTee ผู้แทนจาก สปช.ทร. ได้มีโอกาสเข้าร่วม “การสัมมนาพัฒนาขีดความสามารถด้านไซเบอร์ของกองทัพเรือ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569” เมื่อวันที่ 14 มกราคม 2569 ณ ศูนย์สมุททานุภาพ ในช่วงเช้าได้รับฟังการบรรยายเกี่ยวกับกรอบแนวทางการป้องกันภัยคุกคามทางไซเบอร์ (MITRE D3FEND) ซึ่งมีความน่าสนใจเป็นอย่างยิ่ง (สามารถอ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ [https://km.navy.mi.th/mitre-d3fend-cyber-defense-tactics-for-thai-navy/])

    สำหรับในช่วงบ่าย เป็นการบรรยายหัวข้อ “แนวทางการจัดทำกระบวนการตอบสนองภัยคุกคามทางไซเบอร์ สำหรับ ทร.” โดย นาวาโทหญิง พันธ์รัตน์ อักษรศรีกุล หน.พัฒนาระบบ กสซ.ศซบ.สสท.ทร. ช่วยราชการ ผ.ตอบสนองภัยคุกคาม กรซ.ศซบ.สสท.ทร. ซึ่งมีเนื้อหาสำคัญที่ AdminTee อยากนำมาเล่าสู่กันฟัง เพื่อให้พวกเราทุกคนตระหนักและมีส่วนร่วมในการรักษาความปลอดภัยระบบสารสนเทศของกองทัพเรือครับ


    การตอบสนองและการป้องกันภัยคุกคาม

    การตอบสนองต่อภัยคุกคามไซเบอร์ ไม่ใช่หน้าที่ของศูนย์ไซเบอร์เพียงหน่วยงานเดียว แต่วัตถุประสงค์หลักคือการปรับปรุงกระบวนการให้ทันสมัยตามมาตรฐานสากล และที่สำคัญคือต้องอาศัยความร่วมมือจาก “เจ้าของระบบ” (System Owner) ทุกหน่วยงานในการร่วมกันปกป้องข้อมูลไม่ให้ถูกโจมตี โดยมีประเด็นที่น่าสนใจดังนี้ครับ:

    1. การประยุกต์ใช้กรอบมาตรฐาน NIST Cybersecurity Framework 2.0 ทางกองทัพเรือได้นำกรอบมาตรฐานสากลนี้มาใช้ เพื่อให้การสื่อสารและการปฏิบัติงานระหว่างหน่วยงานเป็นภาษาเดียวกัน โดยมี 6 ฟังก์ชันหลักที่ควรรู้จัก:

    • Govern (การกำกับดูแล): การมีนโยบายและการบริหารความเสี่ยงที่เหมาะสมกับองค์กร
    • Identify (การระบุ): ต้องทราบว่าหน่วยงานมีทรัพย์สินอะไรบ้าง (ฮาร์ดแวร์ ซอฟต์แวร์ ข้อมูล) และประเมินจุดเสี่ยงที่อาจเป็นเป้าหมาย
    • Protect (การป้องกัน): การสร้างมาตรการป้องกัน เช่น การเข้ารหัสข้อมูลสำคัญ และการยืนยันตัวตนแบบหลายปัจจัย (MFA)
    • Detect (การตรวจจับ): การเฝ้าระวังและตรวจจับการโจมตีด้วยเครื่องมือที่ทันสมัย และการใช้ข้อมูลข่าวกรองไซเบอร์
    • Respond (การตอบสนอง): เมื่อเกิดเหตุ ต้องมีการบริหารจัดการ วิเคราะห์ และจำกัดความเสียหายให้เร็วที่สุด
    • Recover (การฟื้นฟู): การกู้คืนระบบให้กลับมาใช้งานได้โดยเร็วจากข้อมูลสำรองที่ผ่านการตรวจสอบแล้ว

    2. บทเรียนจากสถิติภัยคุกคามที่ผ่านมา วิทยากรได้ระบุว่าเหตุการณ์ภัยคุกคามส่วนใหญ่ถึง 80-90% ในรอบปีที่ผ่านมา เกิดจาก “รหัสผ่านรั่วไหล” (Credential Leak) ซึ่งสาเหตุหลักมาจากการที่ผู้ใช้งานมักจะ “บันทึกรหัสผ่านไว้บนเว็บเบราว์เซอร์” เพื่อความสะดวก หรือการเชื่อมต่อ WiFi สาธารณะที่ไม่ปลอดภัย

    • ตัวอย่างกรณีศึกษา: เว็บไซต์ของหน่วยงานที่ถูกปล่อยทิ้งร้าง ไม่ได้รับการดูแลหรืออัปเดต มักถูกผู้ไม่หวังดีใช้เป็นพื้นที่ฝังเว็บไซต์ผิดกฎหมาย เช่น เว็บพนันออนไลน์ หรือระบบเก่าที่ไม่ได้ใช้งานมานานหลายปีแต่ไม่ได้ปิดระบบ ก็กลายเป็นช่องโหว่ให้ถูกโจมตีได้เช่นกัน

    3. แนวทางการแก้ไขปัญหาด้านเทคนิคและวินัยส่วนบุคคล การป้องกันที่ดีที่สุดต้องเริ่มจากทั้งสองด้านควบคู่กันไปครับ

    • ด้านเทคนิค: ควรอัปเดตระบบปฏิบัติการและซอฟต์แวร์ให้เป็นปัจจุบันอยู่เสมอ เพื่ออุดช่องโหว่ด้านความปลอดภัย หากเครื่องคอมพิวเตอร์เก่าเกินไปจนไม่สามารถอัปเดตได้ ควรพิจารณาตัดการเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตภายนอก หรือแยกเครือข่ายการใช้งาน
    • ด้านวินัยส่วนบุคคล (สำคัญที่สุด):
      • หลีกเลี่ยงการตั้งรหัสผ่านที่คาดเดาง่าย เช่น วันเดือนปีเกิด หรือชื่อบุคคลใกล้ชิด
      • ระมัดระวังการใช้งานอุปกรณ์บันทึกข้อมูล (เช่น Flash Drive) จากแหล่งอื่นที่ไม่น่าเชื่อถือ
      • การใช้งาน AI (เช่น ChatGPT) ต้องระมัดระวัง ไม่ป้อนข้อมูลความลับของทางราชการลงไปในคำถามเด็ดขาด เนื่องจาก AI จะจดจำข้อมูลเหล่านั้น
      • ดูแลรักษาความปลอดภัยของโทรศัพท์มือถือ ระวังการถูกลักลอบเข้าถึงข้อมูลระยะไกล หรือการวางมือถือทิ้งไว้ในที่สาธารณ

    บทสรุป

    หัวใจสำคัญของการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ให้แก่กองทัพเรือ ไม่ได้พึ่งพาเพียงเทคโนโลยีที่ทันสมัยเท่านั้น แต่สิ่งที่สำคัญที่สุดคือ “วินัยการใช้งานของกำลังพลทุกนาย” ครับ การตระหนักรู้ถึงความเสี่ยง การเลิกพฤติกรรมที่อาจก่อให้เกิดอันตราย เช่น การบันทึกรหัสผ่านในเบราว์เซอร์ รวมถึงการหมั่นตรวจสอบดูแลระบบเก่าที่ไม่ได้ใช้งาน เพื่อลดพื้นที่การโจมตี (Attack Surface) จะเป็นเกราะป้องกันที่ดีที่สุดในการรักษาข้อมูลสำคัญของกองทัพเรือไว้ได้ครับ


    เอการประกบอการบรรยาย แนวทางการจัดทำขบวนการตอบสนองภัยคุกคามทางไซเบอร์ของ ทร. (11799 downloads )

    เกราะเหล็กดิจิทัล: พลิกเกม “รับ” ให้เป็น “รุก” ด้วย MITRE D3FEND ยุทธวิธีป้องปรามภัยไซเบอร์ฉบับกองทัพเรือ

    เมื่อโลกดิจิทัลไม่ใช่แค่ “ทางเลือก” แต่คือ “สมรภูมิ” หลักที่ไม่อาจมองข้าม เมื่อวันที่ 14 – 16 มกราคม 2569 ที่ผ่านมา ณ ศูนย์สมุททานุภาพ กองทัพเรือ (ต.บางพระ อ.ศรีราชา จ.ชลบุรี) จึงได้เกิดเวทีสำคัญในการสัมมนา “การพัฒนาขีดความสามารถด้านไซเบอร์ ของ ทร. ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569 โดย AdminTee เป็นผู้แทน สปช.ทร. เข้าร่วมสัมมนาดังกล่าว

    ไฮไลต์สำคัญที่ AdminTee อยากหยิบยกมาเล่า คือการบรรยายหัวข้อ “กรอบแนวทางการป้องกันภัยคุกคามทางไซเบอร์ (MITRE D3FEND)” ในช่วงเช้าของวันที่ 14 ม.ค.69 โดย คุณปิยชาติ วิสุทธิอารีย์รักษ์ ผู้เชี่ยวชาญจากสำนักงานคณะกรรมการการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์แห่งชาติ (สกมช. หรือ NCSA) ที่มาเปิดมุมมองใหม่ เปลี่ยนจากความหวาดกลัวเป็นความเข้าใจ และเปลี่ยนจากการตั้งรับแบบเดิมๆ เป็นการป้องกันที่มีชั้นเชิง โดยสรุปเป็น 3 ช่วง ดังนี้


    1. รู้ทันภัยร้าย: เมื่อ “แอปดูดเงิน” และ “Ransomware” ไม่ไกลตัวอย่างที่คิด

    ก่อนจะไปถึงวิธีป้องกัน เราต้องรู้ก่อนว่าศัตรูมาไม้ไหน วิทยากรได้สะท้อนภาพสถานการณ์ภัยคุกคามที่น่าตกใจ ทั้งสถิติการโจมตีด้วย Ransomware (มัลแวร์เรียกค่าไถ่) ที่พุ่งสูงขึ้น และเทคนิคใหม่ๆ ที่เราอาจคาดไม่ถึง

    • กลลวงแอปดูดเงิน (Money Sucking App): ไม่ได้ดูดเงินทันทีที่กดลิงก์ แต่มันคือ “ศิลปะแห่งการหลอกลวง”
      1. ล่อลวง: ส่ง SMS หรือโทรมา อ้างเป็นหน่วยงานรัฐ/เอกชน (เช่น การไฟฟ้า, ขนส่ง)
      2. ตีเนียน: ให้แอด Line คุยกับเจ้าหน้าที่ปลอม แล้วส่งลิงก์ให้โหลดแอปฯ (นอก App Store/Play Store) +1
      3. ยึดเครื่อง: หลอกให้เรากด “อนุญาต” (Allow) สิทธิ์การเข้าถึงเครื่อง
      4. ขโมยรหัส: หลอกให้ตั้งรหัสผ่าน (PIN) ซึ่งคนส่วนใหญ่มักใช้รหัสเดียวกับแอปธนาคาร
      5. ปิดตา: หน้าจอเหยื่อจะค้าง หรือขึ้นว่า “กำลังโหลด” แต่เบื้องหลังโจรเห็นหน้าจอเราทุกอย่าง และกำลังโอนเงินออกไป
    • เว็บราชการกลายเป็นเว็บพนัน: ปัจจุบันพบเว็บไซต์หน่วยงาน (.go.th / .ac.th) ถูกเจาะเพื่อฝังลิงก์เว็บพนันออนไลน์ หรือเปลี่ยนหน้าเว็บ (Defacement) จำนวนมาก เพราะตั้งค่าความปลอดภัยไม่รัดกุม

    2. พลิกตำราสู้: จาก ATT&CK (คัมภีร์โจร) สู่ D3FEND (คัมภีร์ต้าน) หากเปรียบการรบทางทหาร เรามีตำราพิชัยสงคราม ในโลกไซเบอร์ก็เช่นกัน

    • MITRE ATT&CK: คือคู่มือที่รวบรวม “ท่าไม้ตายของแฮกเกอร์” (Tactics & Techniques) ว่ามันเจาะเข้ามาอย่างไร
    • MITRE D3FEND: คือคู่มือแก้ทาง เป็น “ท่าไม้ตายของฝ่ายป้องกัน” ที่ออกแบบมาเพื่อบล็อกการโจมตีเหล่านั้นโดยเฉพาะ

    หลักการคือ: เราไม่จำเป็นต้องรอให้ถูกโจมตี แต่เราสามารถออกแบบระบบให้ “แข็งแกร่ง” และ “ดักทาง” ได้ล่วงหน้า


    3. 6 กลยุทธ์ D3FEND สร้างป้อมปราการดิจิทัล วิทยากรได้สรุป 6 หัวใจหลักของ D3FEND ที่เปรียบเสมือนกำแพง 6 ชั้นของกองทัพ ดังนี้

    1. Model (รู้จักบ้านตัวเอง): รู้ว่าเรามีคอมพิวเตอร์กี่เครื่อง มีข้อมูลสำคัญอะไรบ้าง ถ้าไม่รู้ว่ามีอะไร ก็ปกป้องไม่ได้ +1
    2. Harden (เสริมเกราะให้แกร่ง): ปิดช่องโหว่พื้นฐาน
      • รหัสผ่าน: เลิกใช้ 123456 หรือ password เดี๋ยวนี้! (แฮกได้ใน 1 วินาที) ควรใช้รหัสยาวๆ ผสมตัวเลข/อักษร
      • MFA (Multi-Factor Authentication): การยืนยันตัวตน 2 ชั้น สำคัญมาก แม้โจรได้รหัสไป แต่ถ้าไม่มี OTP หรือการกดอนุมัติที่มือถือเรา ก็เข้าไม่ได้
    3. Detect (ตาไว สังเกตการณ์): ติดตั้งระบบตรวจจับความผิดปกติ ไม่ใช่รอให้ข้อมูลหายแล้วค่อยรู้ตัว วิเคราะห์ Log การใช้งานอยู่เสมอ
    4. Isolate (ตัดไฟแต่ต้นลม): การแยกเครือข่าย (Network Segmentation) หากเครื่องหนึ่งโดนไวรัส ต้องไม่ให้ลามไปเครื่องอื่น เหมือนการปิดประตูเรือกันน้ำเข้าห้องอื่น
    5. Deceive (ลวงข้าศึก): การสร้างกับดัก (Honeypot) หรือข้อมูลปลอม เพื่อหลอกให้แฮกเกอร์หลงทางและเผยตัวตน
    6. Evict & Restore (กำจัดและกู้คืน): เมื่อโดนเจาะ ต้องรู้วิธี “ถีบ” แฮกเกอร์ออกจากระบบ (Evict) และกู้คืนข้อมูล (Restore)
      • Backup คือพระเจ้า: แต่ต้อง Backup แบบ Offline ด้วย เพราะถ้าเสียบ Harddisk คาไว้ตอนโดน Ransomware ข้อมูลสำรองก็จะโดนล็อกไปด้วย

    บทสรุป

    “ความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ ไม่ใช่ความสะดวกสบาย แต่คือความจำเป็น” การสัมมนาครั้งนี้ย้ำเตือนชาว ทร. ว่าภัยคุกคามไม่ได้มาในรูปแบบของการพังประตูเมือง แต่มาผ่านสายเคเบิลและสัญญาณไร้สาย การประยุกต์ใช้กรอบ MITRE D3FEND คือกุญแจสำคัญที่จะเปลี่ยนเราจาก “เป้านิ่ง” ให้กลายเป็น “ป้อมปราการ” ที่พร้อมรับมือทุกสถานการณ์ และหากหน่วยงานใดพบเหตุผิดปกติ สามารถปรึกษา ThaiCERT (สกมช.) ได้ทันทีครับ


    เอกสารประกอบการบรรยาย- กรอบแนวทางการปองกัน ภัยคุกคามทางไซเบอร์ (MITRE D3FEND) (8701 downloads )

    พี่สอน น้องเล่า” ถอดรหัส ‘ศิลปะ’ และ ‘ยุทธวิธี’ การบริหารงบประมาณ สู่ความคุ้มค่าที่ยั่งยืน

    ในวันอังคารที่ 13 มกราคม 2569 ณ ห้องประชุม สปช.ทร.1 สำนักงานปลัดบัญชีทหารเรือ (สปช.ทร.) ได้จัดกิจกรรม “พี่สอน น้องเล่า” ขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์สำคัญเพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้ (Knowledge Transfer) จากรุ่นพี่สู่รุ่นน้อง และสร้างความเข้าใจในภาพรวมของ “วงจรงบประมาณ” ที่เปรียบเสมือนเส้นเลือดใหญ่ในการขับเคลื่อนกองทัพเรือ

    การบรรยายในครั้งนี้ไม่ใช่เพียงการท่องจำระเบียบ แต่เป็นการเจาะลึกถึง “บทเรียนและความท้าทาย” จากประสบการณ์จริงของผู้บริหารทั้ง 3 ส่วนงานหลัก ได้แก่ กองแผน (ต้นน้ำ), กองบริหารงบประมาณ (กลางน้ำ) และ กองตรวจสอบ (ปลายน้ำ) เพื่อให้กำลังพลเข้าใจว่า การบริหารงบประมาณไม่ใช่หน้าที่ของคนใดคนหนึ่ง แต่เป็นภารกิจที่ต้องสอดประสานกันอย่างลงตัว


    3 บทเรียนจาก 3 วิทยากร

    • ด้านการจัดทำแผนงปประมาณ โดย น.อ.อธิพันธ์  สิงหอุบล  รอง ผอ.กผท.สงป.สปช.ทร.
    • ด้านการบริหารงบประมาณ โดย น.อ.ไชยยา ไชยแสนทา ผอ.กผท.สงป.สปช.ทร.
    • ด้านการเร่งรัดติดตามประเมินผล โดย น.อ.พีรพัฒน์  แสงจิรัง ผอ.กกล.สปช.ทร.

    1. มิติการวางแผน (Planning): มองให้ไกลและเตรียมใจสำหรับสิ่งที่แย่ที่สุด

    น.อ.อธิพันธ์ สิงหอุบล (รอง ผอ.กผท.สงป.สปช.ทร.) ได้ชี้ให้เห็นว่า นักวางแผนที่ดีต้องไม่อยู่กับปัจจุบัน แต่ต้องมีวิสัยทัศน์ครอบคลุมระยะเวลา 5 ปี คือ อดีต 2 ปี ปัจจุบัน 1 ปี และอนาคต 2 ปี เพื่อให้ตอบคำถามฝ่ายบริหารและรัฐสภาได้อย่างแม่นยำ

    อย่ามองบวก (Don’t view positively) ให้มองโลกในแง่ร้ายเพื่อเตรียมทางหนีทีไล่

    การทำคำของบประมาณ ไม่ใช่การเชื่อมั่นในคำสัญญาปากเปล่า แต่ต้องบริหารความเสี่ยง (Risk Management) หากสถานการณ์ไม่เป็นไปตามแผน เช่น หากงบประมาณถูกตัด หรือโครงการล่าช้า เราจะมีแผนสำรอง (Plan B) อย่างไร เพื่อให้ภารกิจของกองทัพเรือยังดำเนินต่อไปได้


    2. มิติการบริหาร (Management): ศิลปะแห่งความยืดหยุ่นท่ามกลางความขาดแคลน

    น.อ.ไชยยา ไชยแสนทา ผอ.กผท.สงป.สปช.ทร. (อดีต ผอ.กงป.สงป.สปช.ทร.) เปรียบเทียบไว้อย่างน่าสนใจว่า “กองแผนเหมือนคนแต่งเพลง แต่กองบริหารงบคือคนเล่นดนตรี” ซึ่งจังหวะดนตรีหน้างานจริงมักไม่ได้ราบรื่นตามโน้ตที่เขียนไว้เสมอไป

    งานถูกคือ ถูกต้องตามแผน ถูกต้องตามระเบียบ และถูกต้องตามนโยบาย

    ความท้าทายคลาสสิกคือ “งบไม่พอจ่าย” โดยเฉพาะค่าสาธารณูปโภค (ไฟฟ้า/น้ำประปา) และน้ำมันเชื้อเพลิงที่มักได้รับจัดสรรต่ำกว่าความเป็นจริง การบริหารจึงต้องใช้ศิลปะในการเกลี่ย “เงินเหลือจ่าย” จากส่วนอื่น หรือการบริหาร “งบฉุกเฉิน (Unforeseen)” เพื่อมาอุดรอยรั่วเหล่านี้ให้ทันเวลา โดยไม่ขัดต่อระเบียบราชการ


    3. มิติการตรวจสอบ (Audit): ความคุ้มค่าที่วัดด้วย “อายุขัย” ไม่ใช่แค่ “ใบเสร็จ

    น.อ.พีรพัฒน์ แสงจริง ผอ.กกล.สปช.ทร. (อดีต ผอ.กตป.สงป.สปช.ทร.) เน้นย้ำเรื่องการเปลี่ยนมุมมองจากการตรวจเอกสาร เป็นการตรวจ “ความคุ้มค่าของผลสัมฤทธิ์” (Value for Money) และตระหนักถึงภาระผูกพันระยะยาว

    เรามักสร้างสิ่งอำนวยความสะดวก แต่ลืมคิดถึงงบดูแลรักษา

    ขยายความและตัวอย่าง: กรณีศึกษาการสร้าง “สระว่ายน้ำ” หรือ “อาคารที่พักอาศัย” ที่เมื่อสร้างเสร็จแล้วกลับทรุดโทรมเร็วเพราะไม่มีงบประมาณสำหรับการซ่อมบำรุง (Maintenance) รองรับ หรือการติดตั้ง Solar Rooftop ที่ต้องคำนึงถึงค่าแบตเตอรี่และการดูแลรักษาในอนาคต ไม่ใช่แค่ติดตั้งเพื่อให้ผ่านเกณฑ์อาคารอนุรักษ์พลังงานเท่านั้น


    บทสรุป

    กิจกรรม “พี่สอน น้องเล่า” ในครั้งนี้ สะท้อนให้เห็นว่า การบริหารงบประมาณที่มีประสิทธิภาพ ต้องเกิดจากการบูรณาการของทั้ง 3 ส่วน คือ “แผนที่รอบคอบ” (กองแผน) ส่งไม้ต่อให้ “การบริหารที่ยืดหยุ่น” (กองบริหารงบ) และปิดท้ายด้วย “การตรวจสอบที่มุ่งเน้นความยั่งยืน” (กองตรวจสอบ) ความท้าทายในอนาคตของกองทัพเรือ ไม่ใช่เพียงแค่การหาเงินมาให้ได้มากที่สุด แต่คือการใช้ทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจำกัดให้เกิด “ความคุ้มค่าสูงสุด” โดยนำเทคโนโลยีสารสนเทศ (Data & ERP) เข้ามาช่วยลดความซ้ำซ้อนและเพิ่มความแม่นยำ เพื่อให้ทุกบาททุกสตางค์ตอบโจทย์ภารกิจความมั่นคงของชาติได้อย่างแท้จริง


    กิจกรรม “พี่สอน น้องเล่า” ในครั้งนี้ นับเป็นโมเดลการเรียนรู้ที่ทรงพลังและประสบความสำเร็จอย่างงดงาม เพราะเนื้อหาที่นำมาเล่าขานไม่ได้มาจากตำราเล่มใด แต่กลั่นกรองมาจาก “ประสบการณ์จริง” ของผู้ปฏิบัติงาน (Real-world Practitioners) ที่ถ่ายทอดสู่เพื่อนร่วมงานแบบ “ไม่มีกั๊ก” ทำให้บรรยากาศเต็มไปด้วยความตื่นตัว มีการสอบถามและแลกเปลี่ยนความคิดเห็นกันอย่างกว้างขวาง ซึ่งถือเป็นหัวใจสำคัญของการสร้างองค์กรแห่งการเรียนรู้ (Learning Organization)


    นอกจากสาระที่เข้มข้น ไฮไลต์สำคัญที่ช่วยเติมสีสันให้บรรยากาศเต็มไปด้วยความมีชีวิตชีวา คือกุศโลบายของ กองพัฒนาระบบบริหารงาน (ผู้จัดกิจกรรม) ที่สร้างการมีส่วนร่วมด้วยกิจกรรม “จับฉลากมอบของรางวัล” ให้แก่ผู้โชคดีที่เข้าร่วมฟังบรรยาย ทั้งในช่วงพักเบรกและช่วงท้ายกิจกรรม เรียกได้ว่ากิจกรรมนี้ไม่ได้มีเพียงแค่ “ความรู้” ที่อัดแน่นเพื่อนำไปพัฒนางานเท่านั้น แต่ยังมอบ “ความสนุกสนาน” และรอยยิ้ม สร้างความสัมพันธ์อันดีระหว่างพี่น้องชาว สปช.ทร. ให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้นอีกด้วย

    ระบบสารสนเทศการจัดการความรู้ (KM) กองทัพเรือ: บันทึกเส้นทางจากความริเริ่ม สู่เสถียรภาพและความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์

    ในยุคที่ข้อมูลข่าวสารเป็นทรัพยากรเชิกกลยุทธ์ที่สำคัญยิ่ง การบริหารจัดการองค์ความรู้ (Knowledge Management: KM) ที่มีประสิทธิภาพ จึงเป็นปัจจัยชี้วัดความสำเร็จขององค์กร กองทัพเรือ โดย สำนักงานปลัดบัญชีทหารเรือ (สปช.ทร.) ได้เล็งเห็นถึงความจำเป็นเร่งด่วนในการสร้างศูนย์กลางข้อมูลดิจิทัล เพื่อรองรับการค้นคว้า จัดเก็บ และเผยแพร่องค์ความรู้ของหน่วยขึ้นตรงกองทัพเรือ (นขต.ทร.) อย่างเป็นระบบ เพื่อให้การส่งต่อภูมิปัญญาและการปฏิบัติงานที่เป็นเลิศ (Best Practices) เกิดประโยชน์สูงสุดทั่วทั้งองค์กร

    เส้นทางการพัฒนาระบบเว็บไซต์ KM นี้ ได้ผ่านวิวัฒนาการและการเรียนรู้ที่สำคัญ ดังนี้:

    1. ระยะเริ่มต้น: การวางรากฐานและการทดสอบแนวคิด (Proof of Concept)

    • สภาพปัญหาเดิม: ในอดีต ระบบการจัดเก็บข้อมูล KM ของ นขต.ทร. ยังขาดความเป็นเอกภาพ ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย (Stakeholders) หรือหน่วยเจ้าของความรู้ ไม่สามารถดำเนินการบริหารจัดการข้อมูลได้ด้วยตนเอง การนำเข้าข้อมูลเอกสารต่างๆ จำเป็นต้องดำเนินการผ่านผู้ดูแลระบบ (Admin) ของหน่วยงานภายใน สปช.ทร. ซึ่งทำให้เกิดความล่าช้าและไม่คล่องตัว
    • จุดเริ่มต้นแห่งการเปลี่ยนแปลง: ในปีงบประมาณ 2567 กองพัฒนาระบบบริหารงาน สำนักพัฒนาระบบราชการ สำนักงานปลัดบัญชีทหารเรือ (กพบ.สพร.สปช.ทร.) โดยการริเริ่มของ รอง ผอ.กพบ.สพร.ทร. (ในสมัย น.อ.อุดมศิน ผิวแดง) ได้นำเสนอวิสัยทัศน์และความต้องการในการพัฒนาระบบสารสนเทศเพื่อแก้ไขปัญหาดังกล่าว และมอบหมายให้ กองสารสนเทศจัดการทรัพยากร (กสทจ.สปช.ทร.) เป็นผู้ดำเนินการทดสอบและพัฒนาระบบต้นแบบ (Mockup)
    • สถาปัตยกรรมระบบระยะแรก: กสทจ.สปช.ทร. ได้พัฒนาระบบต้นแบบโดยเลือกใช้เทคโนโลยีที่สามารถขึ้นรูปงานได้รวดเร็ว ประกอบด้วย:
      • Framework: ใช้ WordPress เป็นโครงสร้างหลักในการบริหารจัดการเนื้อหา
      • Theme: ใช้ธีม “Colormag” ในการจัดวางรูปแบบการนำเสนอ
      • Infrastructure: ติดตั้งบนระบบปฏิบัติการ Windows Server 2021 โดยใช้ IIS (Internet Information Services) เป็น Web Server และใช้ใบรับรองความปลอดภัยอิเล็กทรอนิกส์ (SSL) แบบไม่มีค่าใช้จ่าย
    • ผลการทดสอบระยะแรก: ระบบต้นแบบสามารถตอบสนองการใช้งานพื้นฐานได้ในระดับที่น่าพอใจ อย่างไรก็ตาม ได้พบข้อจำกัดทางเทคนิคที่สำคัญ คือระบบไม่สามารถรองรับการอัปโหลดไฟล์บางประเภทได้โดยตรง จำเป็นต้องแก้ไขด้วยการอัปโหลดผ่านระบบหลังบ้าน (Manual Upload) ซึ่งยังไม่ตอบโจทย์การใช้งานแบบบริการตนเอง (Self-Service) อย่างสมบูรณ์

    2. การเผชิญวิกฤตและการยกระดับสู่มาตรฐานความปลอดภัย

    การเดินทางสู่ระบบที่สมบูรณ์แบบต้องเผชิญกับบททดสอบสำคัญ เมื่อนำระบบเข้าสู่การใช้งานจริง ซึ่งนำไปสู่การปรับปรุงโครงสร้างครั้งใหญ่ เพื่อให้มั่นใจในความมั่นคงปลอดภัยของข้อมูลกองทัพเรือ

    • วิกฤตภัยคุกคามทางไซเบอร์: ภายหลังการเปิดทดสอบระบบด้วยข้อมูลจริงระยะหนึ่ง ระบบได้ตกเป็นเป้าหมายการโจมตีด้วยมัลแวร์ (Malware) จากหน่วยงานภายนอก ส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นและความปลอดภัยของข้อมูล เหตุการณ์ดังกล่าวทำให้มีความจำเป็นต้องปิดระบบชั่วคราวเพื่อระงับความเสียหายและดำเนินการแก้ไขอย่างเร่งด่วน
    • บูรณาการความร่วมมือเพื่อแก้ไขปัญหา: สปช.ทร. ได้รับการสนับสนุนทางเทคนิคที่สำคัญยิ่งจาก กองปฏิบัติการไซเบอร์ ศูนย์ไซเบอร์กองทัพเรือ กรมการสื่อสารและเทคโนโลยีสารสนเทศทหารเรือ (กปซ.ศซบ.สสท.ทร.) โดย ร.อ.สมคิด เตปินตา นายทหารปฏิบัติการไซเบอร์ ได้เข้ามาให้คำปรึกษา วิเคราะห์สาเหตุ และแนะนำแนวทางการแก้ไขปัญหาระบบความปลอดภัยไซเบอร์เชิงรุก
    • การตัดสินใจเชิงกลยุทธ์สู่การเปลี่ยนแปลง: แม้จะมีการปรับปรุงแพตช์ (Update Patch) เพื่ออุดช่องโหว่ตามคำแนะนำแล้ว แต่ระบบยังคงเผชิญกับการโจมตีซ้ำอย่างต่อเนื่อง จึงนำไปสู่การตัดสินใจครั้งสำคัญในการยุติการใช้สถาปัตยกรรมเดิม และเปลี่ยนไปใช้ระบบปฏิบัติการ Linux ตามข้อแนะนำของ ศซบ.สสท.ทร. เพื่อให้สอดคล้องกับมาตรฐานความปลอดภัยและการใช้งานของกองทัพเรือ
    • การปรับปรุงโครงสร้างระบบใหม่ (Re-engineering): ปัจจุบัน ระบบได้ถูกย้ายและพัฒนาใหม่บนสถาปัตยกรรมที่เน้นประสิทธิภาพและความปลอดภัยสูงสุด:
      • Server OS: เปลี่ยนมาใช้ Linux Server ในรูปแบบ Textmode ซึ่งใช้ทรัพยากรเครื่องแม่ข่ายน้อยลง แต่ให้เสถียรภาพสูงขึ้น
      • Theme Engine: เปลี่ยนจากการใช้ธีมสำเร็จรูป มาใช้ “GeneratePress” ซึ่งเป็นโครงสร้างที่เบา กระชับ ส่งผลให้การประมวลผลและแสดงผลหน้าเว็บไซต์ทำได้รวดเร็วยิ่งขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ
      • Coding Optimization: ปรับเปลี่ยนรูปแบบการจัดการ Interface ส่วนใหญ่มาใช้การเขียนโค้ด (Coding) แทนการพึ่งพา Plugin สำเร็จรูป ลดภาระการทำงานของ Server ทำให้การโหลดหน้าเว็บเพจมีความรวดเร็วและคล่องตัว
    • การถ่ายโอนข้อมูล: ดำเนินการย้ายฐานข้อมูลองค์ความรู้เดิม เข้าสู่ระบบใหม่ที่แข็งแกร่งกว่าเดิมได้เป็นผลสำเร็จ

    3. สถานะปัจจุบันและก้าวต่อไป

    จากการฝ่าฟันอุปสรรคและการปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง วันนี้ เว็บไซต์ KM ของ สปช.ทร. มีความพร้อมทั้งในด้านเสถียรภาพและความปลอดภัย เพื่อเป็นฐานข้อมูลกลางที่สำคัญของกองทัพเรือ

    • ขณะนี้ (ม.ค.69) ทีมงานกำลังอยู่ในระหว่างการพัฒนาและทดสอบระบบงานส่วนต่อขยายที่เกี่ยวข้องกับงาน KM ขั้นสูง เช่น การพัฒนาระบบ “KM Landscape” เพื่อแสดงภาพรวมความสัมพันธ์ขององค์ความรู้ในมิติต่างๆ ซึ่งจะช่วยให้การค้นหาและใช้ประโยชน์จากความรู้เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด สอดรับกับวิสัยทัศน์การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ของกองทัพเรือในอนาคต

    เจาะลึกทิศทางกองทัพเรือ: จากความสำเร็จปี 68 สู่ “ปีแห่งความพร้อมรบ” ในปี 69 ผ่านเลนส์การจัดการความรู้ (KM)

    การก้าวสู่ความเป็นเลิศขององค์กรขนาดใหญ่อย่าง “กองทัพเรือ” (ทร.) ไม่ได้อาศัยเพียงยุทโธปกรณ์ที่ทันสมัย แต่หัวใจสำคัญคือ “คน” และ “ความรู้” วันนี้ผมขอพาทุกท่านไปถอดรหัสยุทธศาสตร์การจัดการความรู้ (Knowledge Management – KM) ของ ทร. ที่กำลังเปลี่ยนผ่านจากปีงบประมาณ ๖๘ สู่ปี ๖๙ เพื่อมุ่งสู่การเป็นองค์กรสมรรถนะสูง

    Read more

    ผู้บัญชาการทหารเรือเป็นประธานในพิธีมอบรางวัลและเปิดกิจกรรมวันรางวัลคุณภาพกองทัพเรือ (Navy Quality Awards Day : NQA) ประจำปีงบประมาณ 2568


    พลเรือเอก จิรพล  ว่องวิทย์ ผู้บัญชาการทหารเรือ เป็นประธานในพิธีมอบรางวัล และเปิดกิจกรรมวันรางวัลคุณภาพกองทัพเรือ (Navy Quality Awards Day : NQA) ประจำปีงบประมาณ ๒๕๖๘ ณ ห้องเจ้าพระยา หอประชุมกองทัพเรือ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร เมื่อวันที่ 26 สิงหาคม 2568

    Read more

    สัมมนาเชิงปฏิบัติการ “การพัฒนาแนวทางการจัดการความรู้ของ ทร. อย่างเป็นระบบ ประจำปีงบประมาณ 2567


    ใน 19 กพ.2567 เวลา 0930 พล.ร.ท.ประกอบ สุขสมัย ปช.ทร. ได้กรุณาให้เกียรติเป็นประธานเปิดการสัมมนาเชิงปฏิบัติการ “การพัฒนาแนวทางการจัดการความรู้ของ ทร. อย่างเป็นระบบ ประจำปีงบประมาณ 2567 ระหว่างวันที่ 19-21 ก.พ.2567 ณ ศูนย์สมุททานุภาพกองทัพเรือ ต.บางพระ อ.ศรีราชา จ.ชลบุรี ผลการปฏิบัติเป็นไปด้วยความเรียบร้อย

    Read more